चीनमा युवा बेरोजगारी दर अगस्टमा बढेर १८.९ प्रतिशत पुगेको छ। ठूलो संख्यामा विश्वविद्यालयबाट दीक्षित युवा रोजगारी बजारमा प्रवेश गरिरहेका बेला कमजोर घरेलु माग, सुस्त आर्थिक गतिविधि र कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआई) का कारण प्रारम्भिक तहका रोजगारीमा पर्न सक्ने प्रभावले रोजगारको दबाब बढाएको छ।

चीनको राष्ट्रिय तथ्यांक ब्युरो (एनबीएस) ले गत साता सार्वजनिक गरेको तथ्यांकअनुसार विद्यार्थीबाहेक १६ देखि २४ वर्ष उमेर समूहको बेरोजगारी दर जुलाईको १७.९ प्रतिशतबाट बढेर अगस्टमा १८.९ प्रतिशत पुगेको हो। यो दर गत वर्षको अगस्टमा पनि १८.९ प्रतिशत नै थियो।

चीनले सन् २०२३ मा युवा बेरोजगारी मापन गर्ने नयाँ विधि लागू गरेपछि अगस्टको यो दर उच्चमध्ये एक हो। यसअघि प्रयोग गरिएको विधिअनुसार सन् २०२३ को जुनमा युवा बेरोजगारी दर २१.३ प्रतिशतसम्म पुगेको थियो। नयाँ विधिमा विद्यार्थीलाई गणनाबाट हटाइएकाले पुरानो तथ्यांकसँग प्रत्यक्ष तुलना गर्न कठिन छ।

ठूलो संख्यामा विश्वविद्यालय स्नातक, कमजोर रोजगारी बजार

यस गर्मीयाममा चीनमा करिब १ करोड २७ लाख विश्वविद्यालय स्नातक रोजगारी बजारमा प्रवेश गरेको अनुमान गरिएको छ। आर्थिक गतिविधि कमजोर भइरहेका बेला यति ठूलो संख्यामा नयाँ जनशक्ति श्रम बजारमा प्रवेश गर्दा रोजगारीमा थप दबाब परेको छ।

युवाको बेरोजगारी बढ्नुमा नयाँ स्नातक रोजगारी बजारमा प्रवेश गर्ने समयसँग जोडिएको मौसमी प्रभाव पनि रहेको छ। तर ठूलो संख्यामा स्नातक उत्पादन भइरहँदा उनीहरूका लागि पर्याप्त दक्ष रोजगारी सिर्जना गर्न चिनियाँ अर्थतन्त्र सक्षम छ कि छैन भन्ने प्रश्नसमेत उठेको छ।

विशेषगरी शिक्षित युवाका लागि प्रवेशद्वार मानिएका क्षेत्रमा रोजगारीको अवस्था चुनौतीपूर्ण बन्दै गएको छ। प्रविधि क्षेत्रमा एआईमा आधारित उपकरणको प्रयोग बढेसँगै रोजगारीको प्रकृतिमा समेत परिवर्तन भइरहेको छ।

एआईले उत्पादकत्व बढाउनुका साथै नयाँ प्रकारका रोजगारी सिर्जना गर्न सक्ने भए पनि प्रारम्भिक तहका पदमा यसको प्रभावबारे नयाँ स्नातकमा चिन्ता बढेको छ। सीमित रोजगारीका अवसरका लागि प्रतिस्पर्धा गरिरहेका युवाका लागि यो थप चुनौती बनेको छ।

एआईको प्रभावमा पूर्वी एसियाका युवा

एआईको रोजगारीमाथिको सम्भावित प्रभाव चीनमा मात्र सीमित छैन। अन्तर्राष्ट्रिय श्रम संगठन (आईएलओ) ले गत महिना सार्वजनिक गरेको प्रतिवेदनअनुसार पूर्वी एसियामा १५ देखि २९ वर्ष उमेर समूहका कामदारले गर्ने करिब ७.५ प्रतिशत रोजगारी एआईको उच्च प्रभावमा पर्न सक्ने प्रकृतिका छन्।

आईएलओका अनुसार तीमध्ये १० प्रतिशत रोजगारी समाप्त भएमा यस क्षेत्रका करिब १५ लाख युवा बेरोजगार हुन, अन्य पेसामा जान वा श्रम बजारबाटै बाहिरिन सक्ने अवस्था आउन सक्छ।

यद्यपि एआईको प्रभावमा पर्नु र रोजगारी नै गुमाउनु एउटै कुरा होइन। एआईको प्रयोगले कतिपय पेसा पूर्ण रूपमा समाप्त हुनुभन्दा कामको प्रकृति, जिम्मेवारी र आवश्यक सीपमा परिवर्तन ल्याउन सक्छ।

तर पर्याप्त अनुभव नभएका नयाँ श्रमिकका लागि चुनौती बढी हुन सक्ने देखिन्छ। रोजगारदाताले प्रारम्भिक तहका कर्मचारीको भर्ती घटाउने वा प्राविधिक सीपसम्बन्धी अपेक्षा बढाउने अवस्था आएमा नयाँ श्रमशक्ति थप प्रभावित हुन सक्छ।

समग्र श्रम बजारमा पनि दबाब

युवा बेरोजगारी बढेसँगै २५ देखि २९ वर्ष उमेर समूहको बेरोजगारी दर पनि बढेको छ। विद्यार्थीबाहेक उक्त उमेर समूहको बेरोजगारी दर जुलाईको ७.२ प्रतिशतबाट बढेर अगस्टमा ७.५ प्रतिशत पुगेको छ।

चीनको समग्र सहरी बेरोजगारी दर पनि जुलाईको ५.२ प्रतिशतबाट बढेर अगस्टमा ५.३ प्रतिशत पुगेको छ।

यी तथ्यांकले चीनको श्रम बजारमा निरन्तर दबाब रहेको देखाउँछन्। यद्यपि युवा बेरोजगारी दर नयाँ स्नातक श्रम बजारमा प्रवेश गर्ने समय र उनीहरूको रोजगारी खोज्ने प्रवृत्तिमा हुने परिवर्तनका कारण मौसमी प्रभावबाट बढी प्रभावित हुने गर्छ।

तत्कालका लागि ठूलो संख्यामा श्रम बजारमा प्रवेश गरेका नयाँ स्नातकलाई रोजगारीमा समेट्नु चीनका लागि प्रमुख चुनौती बनेको छ। दीर्घकालमा भने कमजोर घरेलु माग, औद्योगिक पुनर्संरचना र एआईको बढ्दो प्रयोगले आर्थिक तथा प्राविधिक परिवर्तनको बीच श्रम बजारमा प्रवेश गरिरहेको नयाँ पुस्ताको रोजगारी सम्भावनालाई प्रभावित गर्न सक्ने देखिन्छ।