सन ली वर्षौंदेखि भारतले यारलुङ साङ्पो नदीमा विश्वकै सबैभन्दा ठूलो जलविद्युत् परियोजना निर्माण गर्ने चीनको योजनालाई केवल इन्जिनियरिङ चुनौती मात्र नभई रणनीतिक र वातावरणीय जोखिमका रूपमा व्याख्या गर्दै आएको छ। बेइजिङले भने यी चिन्ताहरूलाई निरन्तर अस्वीकार गर्दै परियोजना वैज्ञानिक अध्ययनका आधारमा तयार पारिएको र तल्लो तटीय क्षेत्रका लागि कुनै...

परम्परागत रूपमा राष्ट्रिय सुरक्षालाई सैन्य द्वन्द्व र सशस्त्र आक्रमणको दृष्टिकोणबाट परिभाषित गरिँदै आएको थियो। तर विश्वव्यापीकरण, डिजिटल कनेक्टिभिटी र तीव्र प्राविधिक परिवर्तनको युगमा देशहरूले अब जलवायु परिवर्तन, साइबर आक्रमण, महामारी, आतंकवाददेखि कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआई) को दुरुपयोगसम्मका धेरै फराकिलो गैरपरम्परागत सुरक्षा चुनौतीहरूको सामना गरिरहेका छन्। परम्परागत सैन्य खतराभन्दा फरक, यी...

हरेक वर्ष पाकिस्तानका मेडिकल कलेजहरूबाट हजारौँ नयाँ डाक्टर उत्पादन हुन्छन्। वर्षौँको कठिन अध्ययन, अस्पतालमा क्लिनिकल अभ्यास र कठिन परीक्षाहरू पार गरेपछि उनीहरूले एमबीबीएसको डिग्री हात पार्छन्। सेतो कोट गर्वका साथ लगाइन्छ, दीक्षान्त समारोहमा डिग्री प्रदान गरिन्छ र परिवारले लामो शैक्षिक यात्राको सफलतामा उत्सव मनाउँछन्। तर धेरै युवा चिकित्सकका लागि...

चीनको विदेशमुखी आर्थिक संलग्नतामा शान्त तर महत्त्वपूर्ण परिवर्तन भइरहेको छ। ग्रीन फाइनान्स एन्ड डेभलपमेन्ट सेन्टरका तथ्यांकअनुसार सन् २०२५ मा बेल्ट एन्ड रोड इनिसिएटिभ (बीआरआई) अन्तर्गतको लगानी तथा निर्माण गतिविधि १२४ अर्ब अमेरिकी डलर पुगेको छ, जुन बीआरआई सुरु भएको पहिलो दशकको स्तरभन्दा पनि उच्च हो। तर यो ठूलो अंकभित्र...

उज्यालो नेपाल पार्टीले सरकार सस्तो प्रचारमुखी कार्यमा बढी केन्द्रित भएको आरोप लगाएको छ। काठमाडौंमा बसेको केन्द्रीय समिति बैठकको निर्णय सार्वजनिक गर्न मंगलबार काठमाडौंमा पत्रकार सम्मेलन गर्दै उज्यालो नेपाल पार्टीले सरकारले समग्र अर्थतन्त्रमा देखिएको निराशाबाट आशा र विश्वास जगाउने तर्फ ध्यान दिनुपर्नेमा सस्तो प्रचारमुखी कार्यमा बढी केन्द्रित भएको जनाएको हो।...

चिनियाँ भूगर्भविद्हरूले गरेको एक अध्ययनले तिब्बतमा ब्रह्मपुत्र नदीमाथि निर्माण भइरहेको विश्वकै सबैभन्दा ठूलो जलविद्युत् परियोजनामुनि रहेको सक्रिय भौगर्भिक दरार (fault line) ले यसको संरचनात्मक स्थायित्वमा असर पार्न सक्ने देखाएको छ। यसले यस परियोजनाले क्षेत्रीय विपद् रोक्न सहयोग गर्ने बेइजिङको बारम्बारको दाबीमाथि प्रश्न उठाएको छ। यो परियोजना भारतको अरुणाचल प्रदेशसँग...

दशकौँदेखि पाकिस्तानले विश्वलाई आफ्ना समस्यालाई एउटै दृष्टिकोणबाट हेर्न आग्रह गर्दै आएको छ—भारतसँगको अस्तित्वगत प्रतिस्पर्धा। पाकिस्तानको भनाइमा यही प्रतिस्पर्धाले उसको विशाल रक्षा बजेटदेखि समय–समयमा देखिने राजनीतिक अस्थिरतासम्म सबै कुरा व्याख्या गर्छ। यो एउटा सुविधाजनक कथा हो, जसलाई वासिङ्टन र संयुक्त राष्ट्रसंघले पनि ठूलो हदसम्म स्वीकार गर्दै आएका छन्। उनीहरूले पाकिस्तानलाई...

दक्षिण एसियामा आतंकवाद र विद्रोहसम्बन्धी तथ्यांक संकलन गर्ने संस्था South Asia Terrorism Portal (SATP) का अनुसार, सन् २००० मार्चदेखि पाकिस्तानमा आतंकवादी हिंसाका कारण ७२ हजारभन्दा बढी मानिस मारिएका छन्। यसमा २३ हजारभन्दा बढी सर्वसाधारण, ३८ हजारभन्दा बढी लडाकु र ११ हजारभन्दा बढी सुरक्षाकर्मी रहेका छन्। अन्तर्राष्ट्रिय नीति अनुसन्धान संस्था...

अमेरिकाले एसियामा आफ्नो सुरक्षा प्रतिबद्धता कति निरन्तर राख्छ भन्ने विषयमा अनिश्चितता बढिरहेका बेला भारतले इन्डो–प्यासिफिक क्षेत्रका मध्यम शक्तिसम्पन्न मुलुकहरूसँग सहकार्य बढाइरहेको छ। विश्लेषकहरूका अनुसार नयाँ दिल्लीले यस्तो साझेदारीको सञ्जाल निर्माण गरिरहेको छ, जसले फरक–फरक रणनीतिक स्वार्थ भएका देशहरूलाई औपचारिक सैन्य गठबन्धनमा नजोडीकन पनि सहकार्य गर्ने अवसर दिन्छ। भारतीय प्रधानमन्त्री...